Wie herkent in deze tekening uit 1920 nog het pand van de Buorren 10? Het is de verbouw van een bestaand pand, eerst liep de aan de linkerkant zichtbare gang helemaal van de voordeur tot aan de achterdeur.  Het is de slagerij van Fedde de Vries, al is dat op deze foto niet meer te herkennen. Dit pand is oorspronkelijk gebouwd in 1858, maar diverse keren verbouwd. In 1920 bouwde De Vries ‘een slagerswinkel in zijn bestaande woning’. Voorheen was hier dus geen slagerij gevestigd. Zoals op de bouwtekening is te zien, was destijds de deur aan de linkerkant van het pand. In 1926 bouwde Fedde de Vries nog een slachtplaats achter zijn huis.  In 1958 werd het aanzien van dit pand totaal veranderd. Brand en Pietsje Holwerda-Torensma verplaatsten de deur naar rechts en gebruikten de hele voorste kamer als slagerswinkel. Op de tekening veranderde de gemeente-architect de schuin lopende stangen aan de voordeur: die moesten recht lopen.  Dit was het aanzicht van de slagerij van 1958 tot ongeveer 1995. Verschillende slagers deden hun werk in deze slagerij:Fedde de Vries van     1920 tot 1930?Egbert de Vries van     1930 tot 1955Brand Holwerda van     1955 tot 1978Bote Holwerda van     1978 tot 1986Willem Haaksma van    1986 tot 1988Durk Hansma van     1988 tot 1992Na hem was Willem Ypma er wel slager, maar hij bewoonde het pand niet. Daarmee was er een eind gekomen aan deze slagerij in het dorp. Links: Nadat het pand niet meer als slagerij werd gebruikt, werd het verschillende keren verbouwd. Op deze foto is de plek van de winkeldeur nog gemakkelijk te herkennen. Maar ook deze situatie is weer veranderd.  Rechts: De huidige bewoners Teke en Richtsje Meindersma-Eisenga hebben er weer een juweeltje van gemaakt, vooral de prachtige (door ouderwets vakwerk gemaakte) voegen in de voorgevel vallen meteen op!  Helemaal onder de huidige situatie  :

Foto 1: 1970  Van het thema ‘senioren op de leugenbank’ zijn er ook van ons dorp een aantal voorbeelden bekend. Zo stond er bij het artikel “Oantinken oan De Lyts Ein” in het juninummer van De Doarpsskille een prachtige foto van senioren op een bank met de kloeke toren van de Sint Caecilia-kerk op de achtergrond.Foto 2: jaartal onbekendEen andere plaats waar een dergelijke bank stond, was daar net tegenover: tussen hervormde pastorie en de (voormalige) Rabobank. Daar was een kleine inham met in een halve cirkel drie gedeelten bank, onder mooie rode beuk.Foto 3: waarschijnlijk 1961Voordat deze bank onder de prachtige rode beuk er stond, was er soms(?) een tijdelijke kleine bank recht voor de pastorie geplaatst. Ook daarvan is een foto bekend.Foto 4: 1973Een derde plek was op de Boate’ Hoeke, ongeveer waar nu de door Daan bedachte OOSTERNIJKERK-bank staat. De eerste, mij bekende, foto op deze plek stond in mei 1973 in de Dokkumer krant: Johannes Pauzinga, Willem Haaijema, Durk Bergema, Jacob de Vries en Jan de Vries werden geportretteerd.Foto 5: 1980De foto rechts hiernaast van Willem Wilstra stond in juni 1980 in dezelfde krant met als tekst: ‘Op de hoeke te Nijtsjerk is altyd wol wat te bepraten’. Dat klopt, zeker op deze strategische plaats waar het verkeer uit vier richtingen kan komen en café, bakker en kruidenierswinkel dichtbij zijn/waren. Natuurlijk werden ook de dorpsnieuwtjes en oude (sterke!!) verhalen uitgewisseld. O, als die bank eens kon praten!De mannen op de bank zijn van links naar rechts: Wytse Grijpstra (overleden 15 maart 1999) met zijn onafscheidelijke hond, Johannes Rijpstra (overleden 21 juni 1986, meestal foutief Johannes’ Doedes genoemd: zijn broer heette Doede), Harke Kooistra, Eelke Walsma (overleden 10 november 2000), Sjoerd Elzinga (woonde later in De Spiker) en Geert Sijtsma (overleden 18 januari 1991). Let u ook even op de prachtige oude richtingaanwijzer van de ANWB? En op de intussen behoorlijk gegroeide bomen en struiken bij de boerderij van voorheen Jaap Torensma (nu Cuperus)?Foto 6: 2000Dat 'Senioren op een bank' van alle tijden is, bewijst foto 6 uit het jaar 2000.Zie de erfgoedmarkers voor de namen van de afgebeelde personen. Foto's 7 en 8Zelfs op de in 1996 door Gunnar Daan ontworpen 'Oosternijkerk Bank' is het goed toeven voor een praatje met dorpsgenoten, al moet ons van het hart dat het lijkt alsof er de laatste jaren steeds minder gebruik van wordt gemaakt. Of neemt de jeugd de draad weer op?

Een bijzondere foto, in 1955 genomen vanaf een bijzondere plek: het kerkhof rond de Sint Cecilia. Op het kerkhof zijn links en rechts heggen te zien, die zijn intussen verdwenen. Daarvoor in de plaats kwamen stenen muurtjes met daarop een hek van spijlen. Aan de overkant van de weg was er ook nog een heg rondom de tuin van de hervormde pastorie, nu is daar ook een hek met spijlen. Onder de A-paal, de elektrische leidingen liepen nog niet onder de grond zoals nu, is een bankje te zien met twee (oudere?) heren. Tegen de muur om het kerkhof stond er ook eentje, afhankelijk van de zon kon een keuze gemaakt worden. De tuin van de pastorie staat nog vol struiken, de twee prachtige hoge bomen van nu zijn nog niet goed herkenbaar (of staan nog wat meer naar rechts en dus niet zichtbaar op deze foto!). De Rabobank was er nog niet (gebouwd in 1957) dus was de pastorietuin veel groter, ook de prachtige rode beuk (echt een ‘monumentale’ boom die het behouden waard is!) stond nog op het terrein van de pastorie. Het prieeltje herinnert aan het laatste oorlogsjaar toen op 16 januari 1945 Foppe Hendriks Heeringa daarin door de Duitsers werd opgesloten. Intussen werd de pastorie overhoop gehaald op zoek naar onderduikers. Onderduiker Tjeerd Tilkema werd niet gevonden, maar zijn schuilplek wel. Daarom werd dominee Cnossen ook opgepakt en samen met Foppe Heeringa op een overvalwagen afgevoerd naar het Blokhuis in Leeuwarden. Zij kwamen terecht in een werkkamp in Wilhelmshaven. Na de bevrijding liepen zij samen terug naar Easternijtsjerk en …wonder boven wonder… kwam dominee Cnossen precies terug op het moment dat U.D.I. een bevrijdingsconcert gaf … in de pastorietuin! De tweede foto laat het prieeltje in de voortuin van de pastorie veel duidelijker zien. Deze foto is van ver voor de oorlog, waarschijnlijk rond 1930 toen dominee Pieper, liefhebber van bloemen en planten en zeker van bomen, de scepter in de pastorie zwaaide (1928-1942).

Op deze foto staan twee verdwenen woningen. Eerst De Buorren 7, bewoond door Geart en Gepke Cuperus-Sijtsma. Zij bewoonden het linker huis, nummer 7, een aanbouw aan de voormalige openbare school.  De openbare school zelf was ook verbouwd en werd bewoond door Durk Sakes Postma. In het midden van de foto zijn de beide deuren naar de woningen zichtbaar.  Helemaal rechts, half zichtbaar, staat een garage met daarop een motor met nummer 7 (nu te zien Foeke Sjoerdsstrjitte 5). Dit kunstwerk werd gemaakt door Geart Cuperus om duidelijk het huisnummer van de woning te laten zien.  Vanaf De Buorren lagen deze beide huizen wat achteraf. De garage was voorheen ook nog opslagplaats van de brandspuit geweest.

Deze drie foto’s zijn op vrijwel dezelfde plaats genomen, maar met een verschil van 100 jaar. De eerste foto geeft een beeld van de optocht tijdens de Onafhankelijkheidsfeesten in 1913. Natuurlijk werden die feesten gevierd met een optocht van versierde wagens en paarden en werd er een rondtocht langs verschillende dorpen gemaakt. Deze traditie bestaat tot de dag van vandaag toe!Links de drie panden op de hoek De Lyts Ein-De Buorren, rechts de droge gracht rondom de pastorietuin. De ‘handwijzer’ geeft ‘Ternaard’ als richting. Precies 70 jaar later (in 1983) is er nog niet veel veranderd. Alleen het pand links, gebouwd als postkantoor + woning voor de postkantoorhouder Albert Kingma, heeft de drie huizen vervangen. Deze drie huizen vormden eerder het voorste stuk van een kop-hals-romp-boerderij. De paarden hebben de vrachtauto als opvolger. Op de fiets Sjoerd Hartman Blom. Weer 22 jaar later is er links een woning bijgekomen, nummer 18a, en is de straat aangepast in het kader van ‘Plan Daan’. Een moderne lamp aan de lantaarnpaal laat de vooruitgang zien. Aan die lantaarnpaal ‘hangt’ trouwens ook nog een verhaal want deze lamp is er op uitdrukkelijk verzoek van dorpsbelang gekomen, ook al had de gemeente een andere paal op het oog! Weer een voorbeeld van ‘we doen het zelf wel’ van de Easternijtsjerksters! links: 1983rechts: 2005