Welkom

Welkom

Welkom op de site van het dorpsarchief van Easternijtsjerk! Op deze plek zal worden geprobeerd om de geschiedenis van ons dorp vast te leggen. Er is al heel veel materiaal verzameld, maar aan onze dorpsgenoten wordt gevraagd om mee te denken over onderwerpen die nog de nodige aandacht kunnen gebruiken. Te denken valt aan verhalen over vroeger, oude foto's, tekeningen, schilderijen enzovoort.
Bezoekers heten wij hierbij welkom en u vragen wij om zo mogelijk te reageren op wat hier geboden wordt. Op deze manier wordt ons dorpsarchief steeds waardevoller!

 

 




Uitgelichte vensters:

It sit boppe Dokkum net tichtplakt mei kranten…. Op 10 april a.s. om 17.00 uur is het weer zover. Dan opent EXPO’91 de deuren voor iedereen. Hieraan voorafgaand, om 15.00 uur, zal voor genodigden de officiële opening plaatsvinden door ir. K.A. de Jong, direkteur van Industrie en Handel van het ministerie van Landbouw. Er zal, net zoals andere keren, weer worden gestart vanuit Dorpshuis De Terp en vandaar gaat de optocht, voorafgegaan door muziekkorps en drumband U.D.I., naar het EXPO-terrein.U zult misschien al hebben vernomen dat EXPO’91 weer wordt gehouden op het terrein achter Yde van Kammen (Griene Wei-Ald Tún) omdat het terrein van 1989 (aan de Dongeradyk) nu bouwland is. Dit is wel weer mooi binnen in het dorp, maar het heeft wel gevolgen voor het doorgaande verkeer in ons dorp. In overleg met de politie is overeengekomen dat een gedeelte van ons dorp éénrichtingsverkeer wordt. In grote lijnen komt het er alsvolgt uit te zien:Er zal éénrichtingsverkeer zijn op de route De Buorren-De Lyts Ein-Griene Wei. Komende vanaf de Nijbuorren en de Buorfinne kan men dus alleen rechtsaf de Griene Wei op. Op de Nijbuorren komt waarschijnlijk een parkeerverbod aan beide zijden, evenals de Ald Tún tot aan Yde van Kammen. Op de Griene Wei zal een parkeerverbod komen aan één kant. Bij regenachtig weer kunnen deze verboden worden verlengd ivm de berms. Er wordt dus nogal het een en ander gewijzigd. We hopen dat iedereen wil meewerken aan deze regels om te voorkomen dat we problemen krijgen tijdens de EXPO. De politie heeft gezegd streng op foutparkeerders te zullen letten, dus misschien kunt u bij uw eigen woning ‘oom agent’ aan uw ruitenwisser zien trekken: Opgepast !! Programma:Woensdag 10 april: 15.00 uur officiële opening17.00 uur open voor publiek 20.00 uur Egerländer Muzikanten Gehele dag door modeshows Donderdag 11 april 10.00 Symposium met ‘hoge heren’ uit Den Haag van het ministerie van Landbouw, hoogleraar milieukunde uit Wageningen, Tweede Kamerlid, voorzitters Friese Mij en CBTB. Met als discussieleider Eelke Lok van Omrop Fryslân14.00 uur Bejaardenmiddag met Teake van der Meer20.00 uur Live muziek en modeshows Vrijdag 12 april 14.00 Beurs open20.00 Jan Ykema (schaatser) en Tjalling van de Bosch (Sterkste man)Showorkest ‘Activity’Hele dag door modeshows Zaterdag 13 april 10.00 uur Kindershow met De Fabeltjeskrant live!’s Middags ZelfmaakmodeshowGehele dag de helicoptervluchten’s Avonds het orkest Dutch Boys voor het afsluitbal Het EXPO-bestuur rekent weer op de medewerking van het gehele dorp. Deze was de voorgaande jaren uitstekend en er kwamen van verschillende bezoekers positieve geluiden over de versieringen en verlichting van het dorp. Laat ook nu weer zien waarin een klein dorp groot kan zijn! Want het publiek komt van heinde en verre naar Oosternijkerk !!

Noch in pear dagen en dan set it grutte spektakel wer útein: EXPO ’93. Efter it Ald Tún groeit stadichoan de akkomodaasje fan trije tinten en yn it doarp sels komt it praat hyltiten mear op de kommende EXPO telâne!Wij kunnen als dorp trots zijn dat zoiets groots mogelijk is in zo’n betrekkelijk klein dorp in een dun bevolkte regio. Dat in vier dagen tijd weer meer dan 10.000 bezoekers de kassa zullen passeren, bezoekers die overal vandaan komen en misschien niet eerder van Oosternijkerk hadden gehoord. Dat laat ook het grote belang zien van de EXPO: promotie voor Oosternijkerk en voor de hele Noordoost-Friese Regio.De EXPO is zo langzamerhand het stadium van een dorpsbeurs ontgroeit en slaat de vleugels uit naar de hele regio. Het thema van deze vierde beurs verwijst hier ook naar: Recreatie rondom het Lauwersmeer. Over dit thema wordt op donderdag 25 maart een Symposium georganiseerd waarvoor zo’n 150 personen zich hebben ingeschreven. Mensen van enige allure zoals Evenhuis (van de ISP), S.P. Visser (SBB), G. Schakel (manager) houden een inleiding en zullen zitting nemen in een forum dat onder leiding van Klaas Jansma van Omrop Fryslân de discussie aangaat met de aanwezigen.Het EXPO-bestuur heeft voor eenieder wat aardigs op het programma staan. De ouderen kunnen zich donderdagmiddag vermaken met Taeke van der Meer. Er komt weer een bus die ouderen uit de omgeving ophaalt en terugbrengt. De jeugd kan proberen om een handtekening te ‘organiseren’ van Falko Zandstra, de Nederlands-, Europees-, en Wereldkampioen schaatsen, die toch maar even zijn gezicht laat zien in ons dorp! Alle vier de avonden is er live muziek met als klap op de vuurpijl op zaterdagavond de band Big Nick die in 1987 de finale van de Soundmixshow haalde. Voor de kleintjes komt zaterdag Clown Carlo die met Miss Dini truks laat zien en ook kan jongleren: succes verzekerd.Het EXPO-bestuur heeft de zaak organisatorisch goed voor elkaar, ‘in hûd fol wurk!’, de standhouders zijn er klaar voor, dus kunnen de Oosternijkerkers zelf niet achterblijven! Ons dorp moet toch in staat zijn om de bezoekers te verwelkomen in een mooi versierd dorp. Alle buurten hebben mooie versiering in huis, laten wij die gebruiken. De dorpsvlaggen kunnen weer tevoorschijn worden gehaald. Als het Sjerk, Yde en Wietse slaagt om van de Oosternijkerkster EXPO een begrip te maken, dan kan het dorp niet achterblijven om medewerking te verlenen:Het hele dorp versierd en een beetje begrip tonen als het soms moeilijk is om de auto te parkeren. BenW en de politie doen hun best om alles gladjes te laten verlopen. Dan kunnen we na 27 maart zeggen:EXPO-bestuur – bedankt voor jullie werk en op naar de volgende EXPO !!

De bakermat van het bedrijf Tilkema Transport ligt in Easternijtsjerk. In 1912 was het Douwe Tilkema sr. (turfschipper en veerijder) die begint met het transportbedrijf in Easternijtsjerk. Het vervoer over de weg ging eerst met paard en wagen om veelal agrarische goederen zoals aardappelen en bieten te vervoeren. Tilkema begon het bedrijf aan de Langgrousterwei 43, na 1939 aan De Lyts Ein 31. In 1925 werd de eerste auto (T-FORD) aangeschaft. Door samenwerking met anderen in het dorp wordt na enige tijd de naam V.T.B. (Verenigde Transport Bedrijven). Deze samenwerking werd in 1957 beëindigd. In 1958 verhuist Tilkema naar Burgum, waar een bedrijf wordt overgenomen, de naam wordt dan veranderd in Tilkema Transport en de zonen van Douwe Tilkema vormen de directie; Pieter, Tjeerd en Freerk Tilkema.Ze hebben dan drie auto's en vier man personeel.Een vergelijking (in 1979 waren dit: 20 vrachtwagens, 26 man personeel en 417 ton laadvermogen). Eén van de hoogtepunten van het bedrijf was wel het meehelpen aan de drooglegging van de Lauwerszee. In 1962 werden ze gevraagd mee te werken en de opdracht werd in 1969 voltooid.Vanaf 1964/65 kreeg het bedrijf internationale vervoer.In 1973 wordt de naam veranderd in Tiltrans B.V. Over het allereerste -gemotoriseerde- begin van Tilkema bestaat nog een leuke anekdote die we hieronder weergeven. Ferhaaltsje fan Gjerryt ElzingaOver het ontstaan van het transportbedrijf van de Tilkema’s weet ik nog het volgende verhaal te vertellen. Uit de hand van mijn grootmoeder Gerritje Elzinga-Jousma. Het was voor de oorlog misschien tussen 1925 en 1930 toen Douwe Tilkema nog met paard en wagen vee vervoerde naar de veemarkt in LeeuwardenOnderweg verwisselden ze de paarden bij Sybrandahûs waarna ze verder reden tot waar nu de E-10 is, daar verwisselden ze de paarden nog een keer en reden door naar de veemarkt.In de herfst en winter was het kou lijden op de wagen.Nu gebeurde het op een (zeer) koude herfstdag in Hantumhuzen dat Douwe een fles Beerenburg bij zich had om zo nu en dan een slokje Beerenburg op te drinken, om warm te blijven.Dat merkte een veehandelaar bij het inladen van een koe op de wagen.Hij zei: ‘Douwe, als je die fles thuis laat en wij kooplui zamelen geld in voor een vrachtauto dan spaar jij levensjaren en onze koeien komen beter op de veemarkt. Wat zeg je ervan?’ Dit was niet tegendovemansoren oren gesproken. Zo kwam het transportbedrijf tot stand.In het kort Beppe’s verhaal. Een rijbewijs had je toen gauw, in Peazens woonde bijvoorbeeld zo'n 'examinator'. En in Dokkum ging dat alsvolgt: Hoe ging in Dokkum het afnemen van het examen van de toekomstige automobilist?De man die ermee was belast bleef staan op de Markt, de kandidaat kreeg de opdracht om met de eigen auto op de markt een rondje om de paal van Burgemeester Jonker te rijden. Ging dat goed dan was hij volleerd en kreeg van de ’examinator’ een ondertekend briefje waarmee hij tegen betaling zijn rijbewijs kon halen. Wel teverstaan dan ook in alle categorieën, van motor tot vrachtauto! Regels van de WegEr was in die tijd (1928) een boekje met als titel: Regels van de weg.Daarin stond onder het kopje ‘Goede wenken en waarschuwingen’:‘Maakt het u tot een gewoonte zooveel mogelijk rechts te rijden, ook al staat de gehele weg tot uwe beschikking.’‘Binnen de bebouwde kommen der gemeente mag de linkerzijde van de weg alleen bereden worden wanneer dat nodig is voor het voorbijrijden.’ En nog een leuke bijzonderheid:Omdat er nog veel verkeer was van paard en wagen (en auto’s dus vaak vaart moesten minderen) moest men als teken bij het verminderen van vaart de hand op en neer bewegen! Carrosseriebedrijf Hulshoff te DokkumHet navolgende komt uit het archief van de Carrosseriebouwer Hulshoff uit Dokkum, gevestigd in de Kerkstraat vrijwel aangebouwd tegen de Grote of Sint-Martinuskerk. Tilkema-OosternijkerkZo rond 1912 begon Douwe Tilkema met een loonbedrijf dat later werd uitgebreid met het transport van agrarische producten. En om de basis te verbreden ook transport van vee, het spreekt vanzelf dat de vrachtwagens aan hun taak moesten worden aangepast. Voor de oorlog werd op basis van een chassis een cabine en ook een laadbak opgebouwd.In de administratie van Hulshoff Carrosseriebedrijf komt de naam Tilkema Oosternijkerk regelmatig voor waaruit je de conclusie zou kunnen trekken dat de opbouw door hen is verzorgd.Een van de bewijzen daarvoor is ook dat Gerrit Tilkema als kleine jongen vaak ging kijken hoever de bouw vorderde aan de Kerkstraat in Dokkum. Ook zijn er uit het familie-archief nog foto’s opgedoken van een DAF en een COMMER die na de ombouw voor het werk werden ingezet.Na de oorlog veranderde de situatie en liet Tilkema de carrosseriebouw onderbrengen bij de firma Brouwers in Holwert.

Sinds januari 2007 zit het bedrijf “J.B. Machinebouw B.V.” in de loods op ’t Oogh 14. Eerder zat het bedrijf in Nes, waar het is begonnen. Deze B.V. is een onderdeel van “Maple Skate B.V.”, opgericht in 1990 door Johan Bennink. Maple Skate is een bijzonder bedrijf op het gebied van het ontwikkelen en maken van schaatsen. Hun product wordt gebruikt door o.a. wedstrijdschaatsers. Gezien de resultaten die gehaald worden op de schaatsen van het merk Maple is het bedrijf erin geslaagd een topproduct te maken. Sinds de introductie van de Maple Gold (één van hun producten) zijn alle acht Olympische Short Track titels in Turijn (2006) behaald op Maple schaatsen. Op de individuele afstanden wonnen vijf schaatsers, Joey Cheek, Svetlana Zhurova, Cindy Classen, Shani Davis en Chad Hedrick, goud op Maple schaatsen.Maple is dan ook de grootste sponsor van deze schaatsers, maar is dat ook van de Koreaanse schaatsersbond. In het gebouw op “t Oogh zijn vakmensen bezig het product “Maple” verder te ontwikkelen en te perfectioneren met behulp van moderne machines om zo hun plekje te bemachtigen in de wereld van het langebaan- en het shorttrack schaatsen.Het verkoopkantoor van “Maple” zit nog in Diever (Dr.), maar komt binnenkort deze kant op. Daarna gaat het bedrijf verder onder de naam “Maple Skate B.V.” Vanuit Oosternijkerk gaan dan de producten het hele jaar door de wereld over, naar landen als Amerika, Korea, Japan, Canada en heel Europa. Bron: De Doarpsskille, november 2007 Maple SkateMaple Skate kent vele successen die bij de Olympische Spelen in Sotsji behaald zijn. Dat bedrijf mag hier wel even schitteren.Paul Bos, Internationaal Salesmanager, geeft hierover de nodige informatie. De producten die in Easternijtsjerk worden gemaakt zijn: - Langebaanschaats/marathonschaats- Shorttrack schaatsen- Inline skates (skeelers) Het bedrijf kent twee verschillende merken:     - Maple      en    – Raps. De toprijders schaatsen op Maple Skate en de Raps zijn bedoeld voor de recreatieve rijders.De verkoop van Maple Skate schaatsen vindt plaats via dealers, ofwel schaatsspecialisten.Raps schaatsen kunnen via dealers, maar ook via de webwinkel (raps.nl) gekocht worden. Dealers dichtbij Easternijtsjerk zijn Haijma te Stiens en Skeeler & Schaatsshop Van Lingen uit Twijzelerheide. De naam Maple Skate is tot stand gekomen, omdat bij de ontwikkeling van de eerste schaatsen een Canadese testrijder betrokken was. Als verbindend symbool is toen gekozen voor de Maple leaf, wat in het Nederlands gewoon een esdoornblad is. Maple Skate is een 100% Nederlands bedrijf. De Maple Skate schaatsen worden ontwikkeld voor de echte topsporters, deze worden in goudkleur uitgevoerd en zoals we gezien hebben in Sotsji is dit absoluut niet te hoog gegrepen. Eén van de geheimen van de Maple Skate, waardoor steeds meer toppers kiezen voor de gouden schaatsen, is de stijfheid van de schaats. De schoenen die gebruikt worden door de topschaatsers zijn thermoplastisch. Vanwege het feit dat de schoen thermoplastisch is, kan deze na verhitting precies naar de voet van de rijder gevormd worden, hierdoor ontstaat een perfecte pasvorm. De prijs van de verschillende modellen is altijd terug te leiden naar keuzes in materiaal. Zo gebruikt men bij een beginnersschoen bijvoorbeeld glasvezel, wat de juiste eigenschappen bezit voor een kwalitatieve goede schoen. Maar is bijvoorbeeld niet zo licht (en dus ook minder kostbaar) als carbon, wat men o.a. kan terugvinden in de duurdere modellen van Maple. Dat is natuurlijk, omdat elke gram belangrijk is in de topsport. Het merk Raps zat vroeger in Almelo en is aangekocht om naast de wedstrijdtoppers ook de recreatiemarkt te kunnen bedienen. “Op die manier zijn we voor onze dealers nog meer van waarde, omdat ze voor schaatsen uit alle segmenten bij ons terecht kunnen." De Raps-voltage is in 2009 verkozen tot de beste recreatieschaats. Bij deze verkiezing wordt er o.a. gekeken naar: comfort, degelijkheid, constructie en prijs- kwaliteit verhoudingen. Naast het schaatsen worden er ook volop activiteiten georganiseerd wat betreft de inline skates. Op 21 maart organiseert Maple Skate een inline skate trainingskamp in San Benedetto del Tonto in Italië. Op deze locatie werden in 2012 de wereldkampioenschappen skeeleren gehouden. Maple Skate gaat met 120 rijders 9 dagen lang naar deze plek om daar op dezelfde piste te trainen en te genieten van het mooie weer. De 120 rijders komen overal vandaan (Columbia, Tsjechië, Duitsland, België, Denemarken en natuurlijk ook uit Nederland). Het kamp is voor skaters van alle niveaus, van wereldtopper tot beginnend skeeleraar.   Wist u dat:- Falco Zandstra wereldkampioen werd op Raps.- Minstens 80% van de werknemers bij Maple Skate Fries sprekend is.- De helft van alle schaatsers in Sotsji op Maple schaatsen reed.- Jorrit Bergsma de eerste was, sinds 8 jaar, die Sven Kramer kon verslaan.- Jorrit Bergsma Goud won in Sotsji op Maple Schaatsen - Alle overwinningen bij de mannen in het marathonschaatsen afgelopen jaar werden behaald op Maple Schaatsen?- 8 van de 10 huidige wereldrecords zijn behaald op Maple Schaatsen.- Stefan Groothuis Olympisch kampioen is geworden op Maple schaatsen.- Jorien ten Mors, Victor An en Sang-Hwa Lee goud scoorden op Maple schaatsen. 2014 Doarpsskille, Bedrijf in Beeld

In november ga ik langs bij Anja Bandstra, immers voorheen zagen we haar veelvuldig met kinderen wandelen buiten, maar ze is gestopt met het gastouderschap aan huis. Waarom begon ze er aan, hoe ging dat en waarom stopte ze en hoeveel kinderen heeft zij onder haar hoede gehad?? Ze schrijft voor het Doarpsargyf haar ervaringen neer en vindt het ook een mooie afronding van een bijzondere tijd.       A.Bremer Mijn naam is Anja Bandstra. In 2014 eindigde mijn baan in de schaatsenfabriek Maple Skate en moest ik op zoek naar wat anders. Lang heeft dat niet geduurd, want een vriend van mij, die dit hoorde, zei al gauw: ”Dan kinsto moai op ús bern passe” Hij zei: ”At myn bern it mei dy net fine kin, dan wurd it mei net ien wat” en “Anja, binnen in heal jier sisto fol” Dat was het begin van mijn nieuwe leventje als gastouder. En wat dat laatste betreft, hij had gelijk. In februari 2015 ben ik begonnen met het oppassen aan huis. Dit kon ik alleen doen met de steun van mijn man Harm Jan en onze 2 kinderen Jan en Richtje. (toen 9 en 7 jaar) Wij woonden al sinds november 2005 aan De Buorren 4. Dit is een ruim huis met een grote tuin erom heen. Een mooie basis dus voor een gastouder. Vooraf heb ik besloten om enkel op de maandag en dinsdag te werken.  Deze dagen zaten al snel vol.  Hoe ziet zo’n dag er dan ongeveer uit? ’s Ochtends vroeg werden de eerste kinderen gebracht. Dus samen ontbijten. Dan bracht ik ze naar school. Met de kleinsten ging ik weer naar huis. Later haalde ik de grotere kinderen weer op en luisterde naar hun verhalen van school.Het ophalen vergde soms nog wel eens wat creativiteit, want als het weer tegen zat en ik moest met de kleintjes in een bolderkar de groteren ophalen, dan was dat soms best lastig.Soms gingen we onder paraplu’s in de bolderkar in rap tempo naar school. Als het allemaal gelukt was, hadden we altijd de grootste lol met elkaar.Daarna heerlijk met elkaar spelen, spelletjes doen, een filmpje kijken en wanneer het maar mogelijk was, gingen we er graag even uit. In de herfst werd er heel veel in de bladeren voor aan de weg gespeeld. Met trekkers en karren werden de bladeren van hot naar her gesleept. Mooie bijkomstigheid was dat het uitkijken voor verkeer ook gelijk geleerd werd, want verkeer kwam er genoeg voorbij. Achterhuis kreeg hond Jelle genoeg aandacht en ook de kippen hadden aan aandacht geen gebrek. We hebben achter ook een verhoging met bomen en planten waar de kinderen veel in hebben gespeeld. Schoon bleven ze niet altijd, maar dat was bij de ouders bekend en nooit een probleem. Het werd eerder gewaardeerd.  Rond half 5 werden de meeste kinderen weer opgehaald. Vaak baalden de kinderen dat hun heit of mem er “al” weer was en dat is voor mij altijd de grootste waardering geweest die ik kon krijgen. Wat is het meest unieke aan deze baan?De band die je krijgt met de kinderen en hun ouders. Ik was altijd vereerd dat ze hun dierbaarste bezit aan mij en mijn gezin toevertrouwden. Een groot voordeel was ook dat ik ook altijd thuis was voor mijn eigen kinderen. Ze moesten de aandacht uiteraard delen met de andere kinderen, maar dat was geen probleem voor hen. De kinderen draaiden deze dagen mee in ons gezin.  En waarom ben ik dan toch gestopt?Er kwam een mogelijkheid voorbij om te gaan werken bij de kinderopvang die in de basisschool gevestigd is, in eigen dorp. Ik heb dit eerst gedaan in combinatie met mijn werk thuis en ik kwam er toen achter dat “buiten de deur werken” ook zijn voordelen had. Ook het werken met collega’s vond ik erg fijn.  Het opbouwen van pensioen en de vrijheid in de eigen woning speelden ook een rol in mijn beslissing.Dus ben ik in april 2023 gestopt als gastouder. Er zijn in deze 9 jaren bijna 40 kinderen bij mij gebracht. Ik heb sommige kinderen naar hun eerste schooldag gebracht. In de coronatijd hebben enkele kinderen bij mij via teams online les gehad, terwijl de andere kinderen in een ander vertrek speelden, heel bijzonder. ’s Zomers zetten we het zwembad op. Vele ritjes hebben we in de bolderkar naar de glascontainer gehad. Als ik een “nieuwe” baby kreeg, dan was er altijd een meisje die daar heel blij van werd en met zoveel liefde voor deze baby zorgde,  dat ik eigenlijk overbodig was.Verkleedpartijtjes, spelletjes, buiten op de trampoline, op trekkers en skelters rondrijden, in de herfst in de bladeren gewerkt, knutselen, met lego en duplo de meest fantastische bouwwerken maken en op het einde van de dag heerlijk languit op de bank televisie kijken. Als ik hier nu over na denk, dan vraag ik me soms wel eens af, waarom ik eigenlijk gestopt ben. Want wat was het een fantastische tijd. Gelukkig kom ik de meeste oppaskinderen nog vaak voorbij op de basisschool. Laatst kwam ik op een woensdag, toen school net uit was in 5 minuten, 7 van “mijn” oppaskinderen voorbij.Van elk krijg ik een hartelijke groet waar ik enorm blij van wordt. Dat neemt niemand mij meer af.Het waren 9 fijne jaren, waar ik met veel plezier op terug kijk.Anja Bandstra



Nomineer een onderwerp voor deze dorpscanon