De parachute in de mesthoop


De parachute in de mesthoop
© Foto voorblad: Reinder Tolsma, gepubliceerd onder de licentie/disclaimer: Met toestemming van de rechthebbende

In de Tweede Wereldoorlog van 1940 – 1945 is er tussen Aalsum en Bollingawier een wapendropping geweest waar heit Folkert Faber, die deel uitmaakte van het verzet, aan mee heeft geholpen om de wapens op een veilige geheime plaats te brengen. Wat zal er veel gebeden zijn voor bewaring van alle mensen die hier aan mee hielpen en dat de dropping mocht slagen, want wat er stond te gebeuren was niet niks.
Midden in de nacht bij nieuwe maan werden de wapens met een praam via de vaart zo dicht mogelijk bij de boerderij gebracht. De wapens, in dit geval geweren, werden op een zolder in de koeienstal van heit opgeslagen. 
De parachutes, waar de wapens mee gedropt waren, werden daarna in de mesthoop achter de boerderij begraven.


De volgende morgen vroeg toen heit van het melken thuis kwam, want hij melkte ook nog bij een andere boer, zag hij dat er nog een pluim van een parachute boven de mesthoop uitstak. Dat was even paniek, maar gelukkig kon de pluim, voor het helemaal licht was, nog weggewerkt worden.
Na wat heit die morgen al had beleefd was hij in de stal bezig en kwamen er een paar mannen even bij hem voor een praatje en die vertelden: “Ze zeggen dat hier vannacht een wapendropping is geweest.” Heit heeft daar niet op gereageerd maar hoorde zelf wel de zolder kraken.
Ook heeft de praam nog lang in de “opfeart“ gelegen zoals Theunis vertelde, want zij hadden als kinderen daar nog vaak in gespeeld.
Na de oorlog werden de parachutes weer uit de mesthoop gehaald en gewassen en heeft mem Rixtje Faber – Prins van de parachutestof voor de kinderen en nichtje Henny Heeringa jurkjes gemaakt. Het naaigaren werd door de oudste jongens Theunis en Einte uit de koorden van de parachutes getrokken en dit garen was ijzersterk omdat het van nylon was.
Gelukkig zijn er foto’s gemaakt waar de dochters Baukje, Hendrikje en Aaltje zo’n jurkje dragen. Heel fijn dat doormiddel van deze foto’s dit spannende Droppingsverhaal van Theunis, uit overlevering van zijn heit Folkert Faber, in de familie en in het dorp Easternijtsjerk bewaard blijft. 

Naschrift
In de herfst van 1944 zijn er in de landerijen ten noorden van Aalsum een aantal droppings geweest. Nadat de verschillende verzetsgroepen in Fryslân gebundeld werden in de NBS (Nederlandsche Binnenlandse Strijdkrachten) was er behoefte aan wapentuig om de Duitsers te kunnen bestrijden en de geällieerden te helpen als ze het land kwamen bevrijden. Met behulp van vliegtuigen werden er door de Engelsen containers met wapens en munitie gedropt boven plaatsen die vooraf waren vastgesteld, ontvangstcomités stonden dan gereed om de containers te bergen. 
De droppings bij Aalsum hadden als slagzin: ‘De worm heeft rode haren’. Als die zin ’s middags voor de radio (Belgische Uitzending!) werd omgeroepen, moesten de mannen van de bergingsploeg gewaarschuwd worden. Werd deze slagzin ’s avonds (bij Radio Oranje) herhaald, dan ging de dropping door en moesten de mannen (voor spertijd!) zich verzamelen bij boer Benedictus. 
Ze vertrokken naar het vastgestelde afwerpterrein en werden in een brede kring met een tussenafstand van 10 meter in de juiste opstelling gebracht; er deden wel 30-40 mannen mee aan zo’n dropping! Op het afwerpveld werden in een rechte lijn, afhankelijk van de wind, drie lichten geplaatst op 100 meter afstand: rood-wit-rood. Tevens werd er nog een rood licht geplaatst waarmee de letter K (de code van Aalsum) naar de piloot moest worden geseind. Dan was het afwachten (in de kou!) tot het vliegtuig zou komen. 

De eerste keer was het echt afwachten hoe alles zou verlopen. Eerst kwam er een Duits vliegtuig over en de mannen vreesden al dat alles verraden was, maar gelukkig gebeurde er niets. Toen er weer een vliegtuig aankwam gingen de lampen aan en werd de code geseind, maar het vliegtuig vloog door! Even later kwam het vliegtuig echter terug en vloog laag over het veld, misschien 100 meter hoog en trok het plotseling op en liet containers aan parachutes vallen, maar liefst 27 stuks! 

Toen was het werken geblazen voor de mannen want de containers moesten voor het licht werd geborgen worden. Inwendig moesten ze wel lachen want verschillende mannen hadden fietstassen meegenomen om de spullen in te vervoeren! Een lachertje was het: de containers wogen wel 100 tot 200 kilo! Goede raad was duur maar een bult mest werd uiteen gehaald en daar werden containers in verstopt, terwijl ook een groot aantal in een lege gierkolk op het erf van boer Veeninga een plekje vond. De rest werd voorlopig met wat riet bedekt. De volgende avond kwamen de gebroeders Groen van Hantum met hun snik langs en brachten deze eerste lading naar de boerderij van Ernst Meinsma onder Nes.
Op deze manier werden er 86 containers geborgen onder Aalsum:
19 oktober 1944        27 stuks
22 oktober 1944       16 stuks
28 oktober 1944       16 stuks 
31 november 1944    ging niet door (reden onbekend)
2 november 1944      ging niet door (er was een razzia geweest)
24 november 1944    27 stuks
11 december 1944    ging niet door (slecht weer)
De parachutes waaraan de containers werden neergelaten hadden verschillende kleuren die allemaal verwezen naar de inhoud:
   
rood stond voor geweren, 
kaki voor stenguns, 
blauw voor revolvers, 
wit was voor bazooka’s en 
zwart betekende munitie.

Een gedeelte van de ontvangen geweren en munitie werd door de gebroeders Groen naar de boerderij van Folkert Faber op Bollingwier gebracht, nu woont Rense Cuperus daar. Faber woonde destijds in het voorste gedeelte van de boerderij, Jelle Boersma in het achterste. Achter de boerderij stond nog een klein schuurtje met een zolder. Op die zolder werden geweren en twee bussen met springstof verstopt. Dat gebeurde zeker te haastig want de volgende dag begon dat zoldertje te kraken en moesten de mannen de derde avond weer naar de boerderij om dat te verhelpen. Ze waren tegen middernacht klaar en fietsten doodgemoedereerd het dorp binnen! Toen pas beseften ze hoe gevaarlijk ze bezig waren! Want wat als de Duitsers op dat moment langs zouden komen ….??!!

Colofon

De Doarpsskille juni 2026
De worm heeft rode haren

© Tekst: Erthee
Lees meer

Gerelateerde informatie


OnderwerpenFoto’s